Johan van Oldenbarnevelt. Man, macht en moord.

Tentoonstelling over de belangrijkste staatsman van de nieuwe Republiek en het politieke proces dat leidde tot zijn voortijdig einde.
Johan van Oldenbarnevelt. Man, macht en moord.

Vierhonderd jaar geleden, op 29 augustus 1618, werd Johan van Oldenbarnevelt op het Binnenhof gearresteerd op verdenking van hoogverraad. De oude staatsman werd opgesloten, veroordeeld en uiteindelijk na bijna negen maanden gevangenschap op 13 mei 1619 op het Binnenhof onthoofd. Nog steeds geldt Oldenbarnevelt (1547-1619) als een van de grootste staatsmannen uit de Nederlandse geschiedenis, dé bouwer en stichter van de Nederlandse staat. Ondanks die reputatie werd nooit eerder in Den Haag een tentoonstelling aan hem gewijd.
 
Het Haags Historisch Museum laat in de tentoonstelling Johan van Oldenbarnevelt. Man, macht en moord zien met welke uitdagingen en dilemma’s de landsadvocaat te maken had. Historische documenten, schilderijen, spotprenten, politieke en religieuze propaganda, maar ook persoonlijke bezittingen zoals het beroemde ‘stokje van Oldenbarnevelt’, brengen de man en zijn tijd tot leven. In een speciale presentatie over het proces en zijn terechtstelling zal vanaf 16 februari 2019 in Museum de Gevangenpoort o.a. het beruchte beulszwaard te zien zijn.
 
Man
In een tijd waarin afkomst en status zwaar telden, was Johan van Oldenbarnevelt als zoon van niet-adellijke komaf zich pijnlijk bewust van zijn ‘problemen’ om hogerop te komen. Gedurende zijn gehele leven is Oldenbarnevelt bezig geweest om zijn afkomst te retoucheren, zijn status te verhogen en zijn rijkdom te vergroten. Hij sloot een voordelig huwelijk en wist zijn kinderen in de hogere standen uit te huwelijken. Uiteindelijk stierf hij als schatrijk ‘ridder’ met vele bezittingen.
 
Macht
Johan van Oldenbarnevelt slaagde erin zijn ambt als landsadvocaat uit te bouwen van juridisch adviseur tot de belangrijkste vertegenwoordiger van de Hollandse afgevaardigden. De unie van zeven onafhankelijke gewesten was niet zijn politieke ideaal, maar in deze vorm heeft de staat wel anderhalve eeuw goed gefunctioneerd. Van Oldenbarnevelt speelde in de vorming van de Republiek dé allesbeslissende rol, hij wordt beschouwd als bouwer en stichter van de Nederlandse staat en vormde een wonderteam met prins Maurits. Overspeelde hij in zijn lange carrière niet zijn hand en maakte hij te veel vijanden?
 
Moord
Politiek is de kunst van coalities sluiten. Maar elke coalitie is onderhevig aan corrosie. Politieke vrienden worden elkaars tegenstander. En in de strijd die dan ontstaat, is alles geoorloofd: je maakt de ander zwart, verspreidt nepnieuws om iemands reputatie te schaden, beschuldigt hem van onbetrouwbaarheid, demagogie, corruptie of –als je hem echt kapot wil maken- van landverraad. Nadat hij aanvankelijk goed overweg kan met de stadhouder, komt het in de periode 1617-1618 tot een clash, waarbij Oldenbarnevelt uiteindelijk het onderspit delft. Zijn terechtstelling op het Binnenhof is een zwarte bladzijde in de Nederlandse geschiedenis.
 
Presentatie in Museum de Gevangenpoort
Het proces en de executie van Johan van Oldenbarnevelt spreken nog altijd tot de verbeelding. Van 16 februari t/m 26 mei 2019 wordt in Museum de Gevangenpoort hierover een presentatie ingericht. Het originele beulszwaard zal hier te zien zijn, maar ook het verhaal van zijn zoon Reinier die zijn wraakplan tegen prins Maurits ook met de dood moest bekopen.
 
Gildewandeling
Gedurende de tentoonstelling start iedere zondag om 15.30 uur een één uur durende stadswandeling met een gids van Gilde Den Haag. Deze voert langs de plekken die een rol speelden in het leven van Johan van Oldenbarnevelt. Aanmelden kan via de website van het museum.
 


2018-11-15 13:17
Laatste nieuws uit Nederland
vandaag 12:24 Brexit en antisemitisme scheuren Labour
vandaag 12:24 Islamitische en refoscholen scoren hoogst
vandaag 12:24 Rel over Holocaust blokkeert Oost-Europese top in Israël
vandaag 12:24 *
vandaag 12:24 „Homoseksualiteit is de regel in het Vaticaan”
vandaag 12:15 ‘Aandacht voor Atatürk in geschiedenisonderwijs zou goed zijn’
vandaag 12:12 Recensie
vandaag 12:12 Al 110 meldingen van militairen over burnpits
vandaag 12:12 Drugszaken laten de rechtbank vastlopen
vandaag 12:09 Niet stuk te krijgen
vandaag 12:03 René Froger zou graag 15 kilo lichter zijn
vandaag 12:03 Onrust binnen Formule 1 over mogelijke 'no deal-Brexit'
vandaag 12:03 Bertens ondanks matchpoint onderuit in tweede ronde in Dubai
vandaag 12:03 Higler fluit PSV-Feyenoord, Blom arbiter bij Klassieker in beker
vandaag 12:03 Veel militairen melden gezondheidsklachten na vuilverbranding Afghanistan
vandaag 12:00 Al 110 meldingen gezondheidsklachten door burnpits
vandaag 12:00 Een nieuw kleurtje op je vloer
vandaag 12:00 René Froger is van plan heel wat kilo's af te vallen
vandaag 12:00 Sheryl Crow binnenkort te zien in Tilburg
vandaag 12:00 Inboedel IJsselmeerziekenhuizen te koop: van MRI-scan tot stethoscoop
vandaag 12:00 Problemen voor pulsvissers lijken nog groter
vandaag 12:00 Google test weglaten terugknop in nieuwe Android
vandaag 12:00 Bertens vroeg uitgeschakeld in Dubai
vandaag 12:00 'Maak 13 wekenecho standaard voor zwangere vrouwen'
vandaag 12:00 Sporting zet Castaignos per direct op straat
vandaag 12:00 Daan had paniekaanvallen en maakte een 'moed-verzamelboek' om anderen te helpen
vandaag 12:00 Betalen met creditcard wordt goedkoper, toeslag mag niet meer
vandaag 11:48 Werknemers Schiphol betrokken bij drugssmokkel
vandaag 11:27 Vermogen Jan Modaal stijgt sneller dan Quote 500-lid
vandaag 11:27 Maduro laat 300 ton Russische hulpgoederen Venezuela wel binnen
vandaag 11:27 Opnieuw Schipholmedewerkers aangehouden op verdenking van drugssmokkel
vandaag 11:27 Ruwe diamant Seedo op weg naar de mondiale sprinttop
vandaag 11:27 Zeven auto's in vlammen op in Nijmegen: 'Dit is echt te triest voor woorden'
vandaag 11:21 Niet-dodelijke kogelvis lekkernij in China
vandaag 11:21 Column ds. Belder: Zwijgen
vandaag 11:21 Brexit juist voordelig voor dienstensector
vandaag 11:21 Schouten (CU): Gereformeerd is geweldig
vandaag 11:21 Vijfsterrenbeweging redt het kabinet, maar verliest principes
vandaag 11:21 Column: Laat koorddanser Rutte zijn termijn uitdienen
vandaag 11:21 Compromis pulsvissers niet in beton gegoten
vandaag 11:12 Integriteit bij de VVD: het blijft een uitdaging
vandaag 11:12 ‘Zeuren zit ons in het bloed. Schiphol gewoon laten groeien’
vandaag 11:09 Politie onderzoekt reeks autobranden Nijmegen
vandaag 11:09 Twee Schipholmedewerkers aangehouden in grote drugszaak
vandaag 11:00 Floortje Dessing wil reizen 'niet groener maken dan het is'
vandaag 11:00 Marechaussee arresteert Schiphol-medewerkers in drugssmokkelonderzoek
vandaag 11:00 Vliegtuigen botsen op elkaar tijdens vliegshow in India
vandaag 10:57 Man aangehouden voor verkrachting na DNA-match
vandaag 10:57 Agente in cellencomplex geschopt en uitgescholden
vandaag 10:57 Minister Schouten stelt 15 miljoen beschikbaar voor innovatieve visserij
Bekijk het nieuws van bekende Nederlanders op Facebook